Dla kobiet, które czują, że „coś się zmieniło”, ale słyszą, że są na to za młode.
Perimenopauza to okres przejściowy przed menopauzą, w którym poziom hormonów zaczyna się wahać. Najczęściej zaczyna się między 40. a 44. rokiem życia, czasem wcześniej, i potrafi trwać kilka lat. Typowe sygnały to gorszy sen i wybudzanie w nocy, mgła mózgowa, wahania nastroju, spadki energii, nieregularne miesiączki i tycie w okolicy brzucha mimo niezmienionego jedzenia. Łatwo pomylić je ze stresem albo przemęczeniem, dlatego wiele kobiet rozpoznaje perimenopauzę później, niż się zaczęła.
„Jestem chyba za młoda na to.” Słyszę to nieustannie od kobiet po czterdziestce, które są pewne, że menopauza to temat na za dziesięć lat. A potem wymieniają objawy i wszystko się układa w jedno.
Bo perimenopauza nie zaczyna się z hukiem w dniu ostatniej miesiączki. Zaczyna się ciszej i wcześniej, czasem nawet kilka lat wcześniej. I podszywa się pod rzeczy, które łatwo zrzucić na pracę, dzieci i zmęczenie.
Kiedy zaczyna się perimenopauza?
Najczęściej między 40. a 44. rokiem życia, choć u części kobiet wcześniej. To okres, w którym jajniki stopniowo zwalniają, a poziom estrogenu i progesteronu zaczyna falować. Może trwać od kilku do nawet 8 – 10 lat, aż do menopauzy, czyli momentu, po którym przez 12 miesięcy nie ma już miesiączki.
Co ważne, miesiączka na tym etapie często jeszcze jest, tylko bywa nieregularna. To jeden z powodów, dla których kobiety nie kojarzą swoich objawów z perimenopauzą. „Przecież dalej miesiączkuję, więc to nie to.”
Jakie są pierwsze objawy perimenopauzy?
Najczęściej zaczyna się od snu i nastroju. Budzisz się o 3 albo 4 nad ranem i nie możesz już zasnąć. Reagujesz mocniej, niż chcesz: wybuchasz, płaczesz bez wyraźnego powodu, masz wrażenie huśtawki, nad którymi nie panujesz.
Do tego dochodzi zmęczenie, którego nie tłumaczy już żadna ilość snu, mgła w głowie, oraz oponka w pasie, która rośnie mimo diety. Część kobiet mówi wprost: „nie poznaję siebie”. I to chyba najtrafniejsze podsumowanie tego etapu.
U kobiet trochę starszych albo po dłuższym stażu objawów na pierwszy plan wychodzą uderzenia gorąca, nocne poty, spadek libido i bóle stawów.
Dlaczego tak łatwo pomylić to ze stresem?
Bo każdy z tych objawów osobno da się wytłumaczyć inaczej. Gorszy sen? Pewnie nerwy. Rozdrażnienie? Za dużo na głowie. Zmęczenie? Wiadomo, tempo życia. Każdy z osobna brzmi niegroźnie.
Dopiero kiedy zobaczysz je razem, jako jeden obraz, układa się sens. I często to jest moment ulgi, a nie strachu. Bo nazwanie tego, co się dzieje, zdejmuje połowę lęku. Nie rozsypujesz się i nie wariujesz. Twoje ciało wchodzi w nowy etap i potrzebuje innego podejścia niż dziesięć lat temu.
Co zrobić, kiedy podejrzewasz perimenopauzę?
Warto połączyć dwie ścieżki. Z jednej strony lekarz, ginekolog albo endokrynolog, który spojrzy na badania i Twoją sytuację. Z drugiej strony codzienność: sen, poziom stresu, jedzenie i ruch, czyli to, co najmocniej wpływa na Twoje samopoczucie z dnia na dzień i nad czym masz realny wpływ.
Te dwie drogi nie kłócą się ze sobą, tylko się uzupełniają. Jedna zajmuje się diagnostyką, druga tym, jak się czujesz, kiedy wstajesz rano.
Najczęstsze pytania
W jakim wieku zaczyna się perimenopauza?
Najczęściej między 40. a 44. rokiem życia, czasem wcześniej. Może trwać od kilku do nawet 8 lat przed menopauzą.
Czy można mieć perimenopauzę i nadal miesiączkować?
Tak. W perimenopauzie miesiączka zwykle jeszcze występuje, choć często staje się nieregularna. To jeden z powodów, dla których objawy bywają mylone ze stresem.
Jak odróżnić perimenopauzę od zwykłego przemęczenia?
Przemęczenie zwykle ustępuje po odpoczynku. W perimenopauzie objawy utrzymują się mimo snu i odpoczynku, układają się w stały wzór (sen, nastrój, energia, waga) i często pojawiają się razem.
O autorce
Anna Orłowska-Nowak, psychodietetyczka i autorka marki Intuicyjna Przemiana. Absolwentka psychodietetyki SWPS i konsultantka Biochemii według dr. Schuesslera. Pomaga kobietom po 40. przejść przez perimenopauzę bez walki z ciałem, łącząc sen, regulację układu nerwowego i pracę z emocjami. Stworzyła metodę Kod Spokoju.
Chcesz sprawdzić, czy to już Twój etap? W bezpłatnym ebooku „4 sygnały, że to perimenopauza” zebrałam to, co najłatwiej przegapić, i pokazuję, od czego zacząć. Pobierz tutaj.